Danh mục sản phẩm

Scotch Whisky là gì? 5 điều cần biết về rượu Scotch

Scotch Whisky là một dòng rượu mạnh nổi tiếng với hương vị riêng biệt cùng quy trình sản xuất có nét độc đáo. Rượu Scotch Whisky không đơn thuần chỉ là một loại thức uống dùng để “uống riêng” mà còn là linh hồn của vô số ly cocktail trứ danh, mang đến những cảm giác mới mẻ và đầy thú vị cho người thưởng thức.

Scotch Whisky là gì?

Scotch Whisky, hay thường được gọi là Scotch, là một loại rượu whisky được sản xuất tại Scotland theo các quy định nghiêm ngặt của luật pháp Anh Quốc. Nguyên liệu chính gồm lúa mạch, nước và men với nồng độ ít nhất là 40% và không vượt quá 94.8%.

Hiện nay, Scotch Whisky được phân chia thành các loại như sau:

  • Single Malt Scotch Whisky
  • Single Grain Scotch Whisky
  • Blended Scotch Whisky
  • Single Cask Scotch Whisky
  • Vatted Malt Scotch Whisky
  • Blended Malt Scotch Whisky

Nguồn gốc và sự phát triển của rượu Scotch

Dòng Whisky này đã có hơn 500 năm lịch sử. Nó xuất hiện lần đầu vào thế kỷ 17 tại Scotland và được các vị tu sĩ sáng tạo nên. Họ đã dùng nguyên liệu chính là các loại lúa mạch lên men để ủ rượu. Dù đã có lịch sử hình thành từ lâu nhưng phải đến thế kỷ 18 thì Whisky mới trở thịnh hành. Vào những những năm này, rất nhiều lò nấu rượu, pha chế rượu mọc lên khiến loại thức uống này trở thành trào lưu của thời đó.

Ở giai đoạn 1707 khi Whisky đang cực phát triển thì Scotland bị đánh thuế rượu và cấm sản xuất rượu. Lúc này, những người làm rượu di tản dân sang các bang khác ở miền tây Kentucky và Tennessee. Để chống lại thứ thuế này, nhiều nhà máy chưng cất đã hoạt động bí mật để tránh các loại thuế nặng nề của chính phủ.. Vì vậy sau này, người ta thường thấy rượu Whisky được sản xuất tại Scotland và những bang này.

Đến năm 1823, đạo luật Thuế whisky được đưa ra nhằm giảm thuế và cấp phép cho các nhà máy chưng cất hợp pháp, tạo điều kiện cho sự phát triển của ngành công nghiệp whisky chính thức.

Vào thế kỷ 19, ngành công nghiệp Scotch Whisky có nhiều bước tiến nổi bật và được phát triển cho đến ngày nay. Sự phát minh cột chưng cất Coffey vào năm 1831 đã cho phép sản xuất loại whisky ngũ cốc (grain whisky) với số lượng lớn. Bên cạnh đó, các dòng blended whisky được phát triển mạnh mẽ khi pha trộn giữa whisky mạch nha và whisky ngũ cốc tạo ra những chai rượu có hương vị phức hợp độc đáo, tiếp cận được nhiều người dùng.

nguồn gốc rượu Scotch Whisky
Nguồn gốc và sự phát triển của rượu Scotch

>>>Tìm hiểu thêm những kiến thức về rượu Whisky:

Vì sao Scotch Whisky trở nên khác biệt so với các loại Whisky khác?

Giống như các loại rượu Champagne hay prosecco, rượu Scotch Whisky được bảo vệ bởi luật pháp. Và để được coi là Scotch, rượu Whisky phải được làm từ mạch nha lúa mạch, ủ tối thiểu ba năm trong thùng gỗ sồi ở Scotland với nồng độ tối thiểu 40%. Trong khi các loại rượu Whisky tại các quốc gia khác có thể dùng nhiều loại ngũ cốc và ủ trong nhiều loại thùng khác nhau.

Ngoài ra, quy trình sản xuất rượu Whisky Scotch được quản lý chặt chẽ, với các quy tắc chi phối mọi thứ. Từ loại nguyên liệu cho đến độ tuổi tối thiểu của rượu whisky và các yêu cầu ghi nhãn đối với các loại rượu whisky Scotch khác nhau.

Những quy định này giúp đảm bảo rằng người tiêu dùng có thể tin tưởng vào chất lượng và tính xác thực của rượu whisky Scotch. Vì đây là một loại rượu mạnh phổ biến trên toàn thế giới, có lịch sử và ý nghĩa văn hóa phong phú ở Scotland. Sự nghiêm ngặt này đảm bảo rằng chỉ những loại rượu whisky đáp ứng các tiêu chí cụ thể mới có thể được tiếp thị và bán dưới tên Scotch.

 Scotch Whisky được luật bảo vệ danh tiếng
Rượu Scotch Whisky được luật bảo vệ danh tiếng như các dòng Champagne, Prosecco

Các loại rượu Scotch Whisky

Rượu Scotch Whisky là thức uống lừng danh với bề dày lịch sử và hương vị tinh tế. Rượu được sản xuất tại các vùng Lowlands, Highlands, Speyside và Islay ở Scotland. Được chia thành 5 loại chính, mỗi loại mang những hương vị và dấu ấn riêng biệt.

1. Single Malt Scotch Whisky

Single Malt Whisky là dòng rượu Whisky được sản xuất bằng 100% lúa mạch và lên men trong các thùng gỗ sồi tại một nhà máy chưng cất duy nhất. Loại Whisky này được biết đến với hương vị riêng biệt được tạo ra từ các loại ngũ cốc được sử dụng trong quá trình ủ mạch nha.

Single Malt Scotch Whisky đến từ khắp bốn vùng sản xuất của Scotland bao gồm Lowlands, Highlands, Speyside và Islay. Với các thương hiệu nổi tiếng như Glenfiddich, Auchentoshan, Macallan và Talisker.

rượu Single Malt Scotch Whisky
Rượu Single Malt Scotch Whisky được sản xuất tại một nhà máy duy nhất

2. Blended Malt Scotch whisky

Blended Malt Scotch whisky là sự kết hợp hoàn hảo từ hai hoặc nhiều loại single malt Scotch whisky và được chưng cất từ các nhà máy khác nhau. Không bị giới hạn bởi ranh giới địa lý, Blended Malt Scotch Whisky mang đến cho các nhà sản xuất tự do sáng tạo, tạo nên những hương vị độc đáo và tinh tế.

Một số thương hiệu sản xuất Blended malt Scotch whisky tiêu biểu và phổ biến có thể kể đến như Chivas, Johnnie Walker, Ballantine’s, Dewar’s và Famous Grouse,…

Rượu Blended malt Scotch whisky
Các dòng rượu Blended malt Scotch whisky không nhất thiết phải sản xuất độc quyền tại Scotland

>>>Tìm hiểu thêm: Phân biệt Single Malt Whiskey và Blended Scotch Whiskey

3. Single Grain Scotch whisky

Rượu Single grain Scotch whisky phải được làm từ một loại ngũ cốc hoặc sự pha trộn của các loại ngũ cốc khác nhau tại một nhà máy chưng cất duy nhất. Single Grain Scotch Whisky có vị kem ngậy, nhẹ hơn nên rất phù hợp để dùng làm nguyên liệu cho các loại Whisky phối trộn.

Single grain Scotch whisky được pha trộn nhiều ở vùng Lowland và Speyside với các thương hiệu nổi tiếng như Haig’s, Invergordon, Cameron Brig, Compass Box Hedge Drum,…Ngoài ra, tại Highlands và Islay cũng có một số ít nhà máy sản xuất loại Whisky này.

rượu Single grain Scotch whisky
Single grain Scotch whisky sử dụng nguyên liệu làm từ một loại ngũ cốc

4. Blended Scotch Whisky

Blended Scotch Whisky là loại rượu được pha trộn bằng của Single Malt Scotch whisky và Single Grain Scotch whisky. Phương pháp này cho ra dòng rượu mang hương vị có chiều sâu hơn, giúp Whisky bảo quản được hương vị và chất lượng theo thời gian. Blended Scotch Whisky được sử dụng phổ biến trong các thức uống có cồn.

Các thương hiệu nổi tiếng sản xuất dòng Scotch Whisky này bao gồm: Compass Box, Johnnie Walker, Glenmorangie, Black Dog, The Balvenie,…

 rượu Blended Scotch Whisky
Blended Scotch Whisky là sự hòa trộn của Single Malt Scotch và Single Grain Scotch

5. Blended grain Scotch whisky

Blended grain Scotch whisky là sự phối trộn của hai hoặc nhiều loại single grain Scotch whisky từ các nhà máy khác nhau. Dòng Whisky này mang đến hương vị quyến rũ, dễ uống, rượu thường có vị trái cây và vani, hương vị cân bằng và mềm mại.

Blended grain Scotch whisky được biết đến nhiều thông qua các thương hiệu đình đám như Haig Club, Girvan, Cameronbridge, Invergordon, Strathclyde,…

rượu Blended Grain Scotch
Rượu Blended Grain Scotch được pha trộn từ nhiều loại Single Grain Scotch

Vùng sản xuất Scotch Whisky

Có năm vùng Scotch Whisky bao gồm: Campbeltown, Highland, Islay, Lowland và Speyside. Mỗi vùng đều mang hương vị đặc trưng riêng khi sản xuất rượu Scotch.

1. Vùng Highlands làm Scotch Whisky

Là một vùng cao nguyên  sản xuất Whisky lớn nhất Scotland về diện tích và sản lượng, Highlands sản xuất ra những chai Scotch Whisky mang hương vị và đặc điểm đa dạng. Từ các loại Whisky nhẹ hơn cho đến các dòng mạch nha đậm, với hương thơm tươi mát cùng chút khói nhẹ, vị cay và hơi đắng

Scotch Whisky đến từ khu vực Highlands được chia thành 4 vùng chính là:

  • Northern Highlands: Với hương vị Scotch đậm đà, mạnh mẽ, sống động với các nốt hương cam quýt, cây thạch nam và chút hương biển. Một số nhà sản xuất rượu nổi tiếng có thể nhắc đến như Balblair, Dalmore, Glenmorangie và Pulteney.
  • Southern Highlands: Mang phong cách nhẹ nhàng và tinh tế, whisky với hương vị đặc trưng của trái cây và hoa cùng hậu vị khô. Deanston, Loch Lomond và Glengoyne là các nhà máy chưng cất rượu whisky tiêu biểu được nhiều người biết đến.
  • Eastern Highlands: Là nơi tọa lạc của nhà máy làm rượu Glenmorangie và Glenturret với đặc trưng vị khô và đôi khi có hương vị hạt dẻ.
  • Western Highlands: Rượu có hương vị đậm đà, với một chút hương vị khói và than bùn. Đây là quê hương của nhà máy Oban và Ben Nevis nổi tiếng.
Vùng Highlands làm scotch whisky
Highlands là khu vực sản xuất Scotch Whisky lớn nhất Scotland

2. Vùng Speyside làm Scotch Whisky

Vùng Speyside nằm ở phía đông bắc Scotland. Là nơi tập trung nhiều nhà máy chưng cất nhất quốc gia này, chiếm gần 50% các nhà máy chưng cất rượu Whisky tại Scotland.

Speyside thừa hưởng nguồn nước tinh khiết, mềm mại và có ít khoáng chất từ dòng sông Spey, giúp rượu whisky có hương vị tinh tế và mượt mà hơn. Cùng với đó, Speyside sở hữu khí hậu ôn đới đại dương với mùa hè mát mẻ và mùa đông ẩm ướt. Điều này tạo điều kiện cho quá trình ủ whisky trong thùng gỗ sồi diễn ra ổn định và đều đặn.

Đặc trưng của Whisky Speyside thường nhẹ nhàng với hương cỏ thanh tao như Glenlivet hoặc đậm đà, ngọt ngào như Macallan. Hầu hết các sản phẩm đều không có vị than bùn mà thay vào đó mang hương vị trái cây phong phú.

Một số nhà máy chưng cất nổi tiếng trong khu vực bao gồm Chivas, Glenfiddich, rượu Glenlivet, Macallan, Aberlour, Balvenie, Cardhu, Cragganmore,…

Vùng Speyside làm scotch whisky
Whisky làm tại vùng Speyside mang hương vị tươi mát, mượt mà

3. Vùng Islay làm Scotch Whisky

Islay là một hòn đảo nào ở phía tây Scotland, khu vực này có phần lớn dân số tham gia sản xuất rượu Whisky. Rượu ở đây có mùi khói đặc trưng cùng hương vị mặn và đậm đà. Một số thương hiệu làm rượu Scotch điển hình nổi tiếng của vùng đất này phải kể đến như:

  • Laphroaig: Rượu sản xuất tại nhà máy này mang hương vị của khói than bùn nồng nàn, rong biển và chút mặn của muối biển. Cùng vị cay nồng, mạnh mẽ, kích thích vị giác.
  • Lagavulin: Mang đến những chai Scotch Whisky với hương vị khô, khói than và chút gia. Rượu làm tại Lagavulin êm dịu, dễ uống hơn so với các loại Whisky vùng Islay khác.
  • Bowmore: Rượu tại nơi chưng cất này mang phong các êm dịu, thanh tao, rất phù hợp với những ai yêu thích các dòng Whisky nhẹ nhàng.
  • Ardbeg: Nhà máy chưng cất rượu Ardbeg tạo ra loại whisky có vị ngọt ngào, dễ uống, phù hợp với ngay cả những người mới bắt đầu thưởng rượu.
Vùng Islay làm scotch whisky
Rượu Whisky vùng Islay có hương vị khói đặc trưng riêng biệt

4. Vùng Lowlands làm Scotch Whisky

Lowlands là vùng sản xuất rượu Whisky lớn thứ hai về diện tích ở Scotland nhưng chỉ còn một vài nhà máy làm rượu còn hoạt động. Tuy nhiên, khu vực này lại có loại mạch nha mềm và mịn đặc trưng, mang đến cho rượu hương vị thanh mát, nhẹ nhàng, thanh lịch và không có than bùn. Các nhà chưng cất rượu whisky nổi tiếng ở Lowlands là Glenkinchie, Auchentoshan, Daftmill và St. Andrews.

Vùng Lowlands làm Scotch Whisky
Lowlands có diện tích lớn thứ 2 làm Whisky ở Scotland

5. Vùng Campbeltown làm Scotch Whisky

Đây là một thị trấn nhỏ ven biển phía Tây, từng là nơi có hơn 30 nhà máy chưng cất nhưng hiện chỉ còn ba nhà máy đang hoạt động: glen scotia, glengyle và springbank. Một số thương hiệu trứ danh đến từ khu vực này có thể nhắc đến như Springbank, Glengyle và Glen Scotia.

Whisky Campbeltown nổi tiếng với sự đa dạng và phong phú về hương vị. Loại whisky này có đặc điểm mạnh mẽ và đậm đà, với sự kết hợp tinh tế của vị muối, khói, trái cây, vani và kẹo bơ cứng.

Vùng Campbeltown làm Scotch Whisky
Whisky làm ở khu vực Campbelltown có hương vị đậm đà cùng phong cách mạnh mẽ

Vì sao Whisky được chưng cất ở các nhà máy lại có hương vị khác nhau?

Hương vị ở mỗi khu vực có sự riêng biệt do sự ảnh hưởng của nhiều yếu tố đặc trưng cho từng khu vực:

  • Nguồn nước: Mỗi khu vực sử dụng nguồn nước khác nhau về độ khoáng và đặc tính tự nhiên. Như nước từ Campbeltown có đặc tính khoáng cao, nước ở Islay chảy qua các lớp than bùn, hay nước nhẹ và mềm từ Lowland.
  • Về nguyên liệu: Nguyên liệu sản xuất chính là lúa mạch và than bùn cũng đóng vai trò quan trọng. Các khu vực như Islay nổi tiếng với việc sử dụng than bùn trong quá trình sấy khô lúa mạch, tạo ra hương vị khói đặc trưng.
  • Kỹ thuật chưng cất và thiết bị chưng cất: Mỗi nhà máy đều có kỹ thuật riêng biệt tạo ra các hợp chất hương vị khác nhau. Quá trình ủ với loại gỗ và loại thùng khác nhau, cùng với thời gian và điều kiện ủ, ảnh hưởng đáng kể đến hương vị cuối cùng của Whisky.
  • Khí hậu và yếu tố địa lý: Khí hậu biển của Campbeltown, khí hậu ôn hòa của Lowland, hay khí hậu gió mạnh của Islay cũng tác động đến quá trình ủ và hương vị whisky.

Ngoài ra, truyền thống và văn hóa của từng khu vực, được truyền lại qua nhiều thế hệ, tạo nên phong cách và hương vị đặc trưng cho whisky từ mỗi vùng. Tất cả những yếu tố này kết hợp lại tạo ra sự đa dạng và phong phú về hương vị của whisky từ Campbeltown, Highland, Islay, Lowland và Speyside.

Cách thưởng thức rượu Scotch Whisky

Scotch Whisky là một loại rượu mạnh mang đến hương vị độc đáo và tinh tế, chinh phục mọi thực khách. Một số cách uống Scotch Whisky để nâng tầm thưởng thức mà bạn nên thử qua:

  • Uống Nguyên chất: Thưởng thức rượu ở nhiệt độ phòng, rót một lượng nhỏ vào ly tulip hoặc ly Glencairn. Nhẹ nhàng đưa ly rượu lên mũi, hít thở sâu và cảm nhận hương thơm của rượu. Sau đó, nhấp một ngụm nhỏ và để rượu lan tỏa trong khoang miệng, cảm nhận từng tầng hương vị từ trái cây, hoa cỏ, gia vị đến gỗ sồi.
  • Uống rượu Scotch kết hợp với đá: Thêm một hoặc hai viên đá vào ly giúp làm lạnh rượu và giảm bớt nồng độ cồn, giúp dễ uống hơn. Tuy nhiên, cách này có thể làm ảnh hưởng đến hương vị tinh tế của rượu, do vậy nên sử dụng đá viên lớn và tan chảy chậm.
  • Pha rượu với nước: Thêm một ít nước giúp mở ra hương vị ẩn chứa trong rượu, đặc biệt là đối với những loại rượu có nồng độ cồn cao. Thêm nước theo tỷ lệ 1:1 hoặc 1:2 với rượu, khuấy đều và thưởng thức.
  • Sáng tạo ra các loại Cocktails: Scotch Whisky không chỉ để thưởng thức nguyên chất mà còn là nguyên liệu tuyệt vời cho các loại cocktail độc đáo.

Scotch Whisky là một trong những loại rượu nổi tiếng và được yêu thích trên toàn thế giới. Với quy trình sản xuất chuyên nghiệp và lịch sử lâu đời, Scotch Whisky là biểu tượng của sự tinh tế, chất lượng và sang trọng. Mỗi chai Scotch Whisky đều mang trong mình hương vị độc đáo và câu chuyện riêng biệt, phản ánh sự kết hợp hoàn hảo giữa thiên nhiên, kỹ thuật và thời gian.

Hãy lựa chọn cho mình những chai Scotch Whisky từ các thương hiệu uy tín để trải nghiệm hương vị đỉnh cao của loại rượu trứ danh này. Đừng quên tham khảo thêm thông tin từ Wine VN để biết thêm về Whisky và các dòng rượu khác.

>>>Khám phá thêm về cách uống rượu whisky:

 

5/5 - (2 bình chọn)

Bài viết liên quan

Logo