Danh mục sản phẩm

Nút bần là gì? Đôi nét về nút chai rượu vang

Nút bần từ lâu đã trở thành một biểu tượng gắn liền với chai rượu vang. Nét mộc mạc, giản dị của nút bần không chỉ góp phần tạo nên vẻ đẹp sang trọng cho chai rượu mà còn đóng vai trò quan trọng trong việc bảo quản chất lượng vang lâu dài. Bài viết này sẽ giúp bạn khám phá nút bần là gì, nguồn gốc xuất xứ và vai trò của nó đối với chai vang.

1. Nút bần là gì?

Nút bần hay còn được gọi là nút li-e (Liege) được làm từ vỏ cây sồi bần (Quercus suber), thường được sử dụng để bịt kín miệng chai rượu vang. Nút bần có đặc tính dẻo dai, không thấm nước và có khả năng co giãn tốt, giúp chai vang được bịt kín hoàn toàn, ngăn chặn sự xâm nhập của oxy và vi khuẩn.

nút bần
Nút bần giúp miệng chai được làm kín chặt chẽ

2. Nguồn gốc của nút bần

Theo nhiều ghi chép khảo cổ ở thời kỳ Hy Lạp cổ đại khoảng 1500 năm TCN, tộc người Phoenicia đã biết sử dụng nút bần cho các vại đất nung đựng rượu vang. Theo đó, các nút bần dần thay thế cho hầu hết các loại vật liệu thô sơ trước đó như da, vải, đất,… Bên cạnh đó, nó cũng đã thay thế hoàn toàn những nút thủy tinh, do nút thủy tinh rất khó tháo và có nguy cơ làm vỡ chai rượu.

Đến những năm 1700, những nút bần được thiết kế đơn giản và dễ sử dụng hơn. Từ đây, nút bần nhận được sự hưởng ứng nhiệt tình từ những người yêu rượu và các chủ quán rượu vang.

Sự ra đời của nút bần đã mở ra thời kì hoàng kim cho rượu vang hiện đại nhờ khả năng làm chậm quá trình oxy hóa trong rượu, giúp phát triển hương vị và bảo quản rượu được lâu hơn trong chai.

Nguồn gốc Nút bần
Nút bần đã được ứng dụng từ hàng ngàn năm trước công nguyên

3. Quy trình sản xuất nút bần rượu vang

Quy trình sản xuất nút bần rượu vang là một quá trình phức tạp và đòi hỏi sự tỉ mỉ. Dưới đây là một số bước cơ bản trong quy trình sản xuất nút bần:

3.1. Thu hoạch vỏ cây sồi

Nút bần thường được làm từ vỏ của cây sồi Quercus Suber, được trồng phổ biến tại Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha. Thông thường, vào khoảng tháng 5 đến cuối tháng 8, người ta sẽ bắt đầu thu hoạch vỏ và cẩn thận bóc tách để không làm tổn thương đến thân cây ben trong. Việc thu hoạch này thường diễn ra 9 – 12 năm/lần để cây sồi có đủ thời gian tái tạo lớp vỏ mới.

3.2. Làm sạch và khử trùng

Đây là công đoạn quan trọng để nút bần được sạch sẽ và giữ chất lượng cho vang khi sử dụng. Theo đó, người thực hiện sẽ đặt các miếng vỏ cây vào thùng thép có chứa nước sôi và dung dịch diệt nấm mốc. Cũng nhờ vào công đoạn này, những tấm gỗ trở nên mềm mại và dễ dàng hơn trong việc tạo hình của nút bần. Sau khi hoàn thành quá trình này, với những tấm gỗ không đạt yêu cầu về chất liệu sẽ được mang đi nghiền nát và tạo nên loại bút bần khác có giá thành thấp hơn.

Sản xuất nút bần
Gỗ sồi sẽ được làm sạch và khử trùng trước khi tạo hình

3.3. Tạo hình cho nút bần

Người thợ sẽ gia công thủ công nút bần từ những miếng gỗ lớn và thành phẩm làm ra được gọi là “Natural Cork”. Để bán ra thị trường, các nút bần sẽ được khử trùng một lần nữa và đưa vào máy để phân loại chúng chính xác nhất. Tùy vào chất lượng mà các nút bần có thể có giá thành khác nhau.

4. Ảnh hưởng của nút bần với chất lượng rượu vang

Nút bần đóng vai trò quan trọng trong việc bảo quản. Tuy nhiên, nó cũng có thể ảnh hưởng đến chất lượng rượu vang theo một số cách.

4.1. Ưu điểm

Nút bần rất được các nhà sản xuất lựa chọn để bảo quản rượu vang bởi những ưu điểm vượt trội của nó:

  • Hạn chế quá trình oxy hóa: Nhờ tính đàn hồi, nút bần giúp nắp chai được bịt kín và ngăn oxy tràn vào chai. Tuy nhiên, các lỗ nhỏ li ti trên nút vần vẫn làm cho một không khí tương tác với rượu. Từ đó giúp rượu phát triển mùi vị thơm hơn theo thời gian.
  • Biểu tượng mang nét truyền thống: Với những người yêu vang, hành động khui nút bần rượu vang đã trở thành một biểu tượng mang nét truyền thông và thể hiện được sự lãng mạn. Ngoài ra, tiếng nổ khi mở nút bần tại các bữa tiệc hoặc đám cưới còn mang ý nghĩa đặc biệt trong văn hóa một số nước.
  • Có thể tái sử dụng nhiều lần: Tuy nút bần không thể tái sử dụng cho các chai vang khác nhưng chúng có thể trở thành vật dụng hữu ích và thân thiện với môi trường như ván lát sàn, đế lót ly,…
Nút bần chai rượu vang
Nút chai rượu vang giúp rượu vang bên trong chai tiếp xúc với oxi

4.2. Nhược điểm

Bên cạnh những ưu điểm trên, nút bần cũng có một số nhược điểm cần được cân nhắc:

  • Làm vang khó ngửi: Hợp chất hóa học 2,4,6-trichloroanisole hoặc TCA được tạo ra trong quá trình sản xuất nút bần có thể gây nên mùi nấm mốc trong chai. Sai thời gian dài bảo quản, mùi của nút chai có thể bị nhiễm vào rượu và gây ảnh hưởng đến hương vị. Tuy nhiên, tình trạng này hiện đã được khắc phục 95%.
  • Nút dễ bị vỡ theo thời gian: Tuy mang nhiều tiện ích nhưng loại nút bần rất dễ bị hư hỏng nến không được bảo quản đúng cách. Trong các môi trường có độ ẩm thấp dưới 50%, nút bần sẽ khô cứng và co lại, tạo điều kiện cho vi khuẩn xây nhập. Đồng thời, chúng có khả năng cao bị vỡ hoặc kẹt ở cổ chai khi mở.
  • Giá thành cao: Tùy vào chất lượng và thương hiệu, nút bần này có thể đắt gấp ba lần nút chai kia và làm tăng giá bán cuối cùng của rượu vang.

5. Các loại nút bần phổ biến

Bên cạnh nút bần tự nhiên, trên thị trường có nhiều loại nút bần khác nhau với những ưu điểm và nhược điểm riêng.

5.1. Nút bần kỹ thuật

Nút bần kỹ thuật (Twin Top Agglomerated Stopper/Technical Stopper) là loại nút được tạo ra từ những mảnh gỗ còn dư lại sau quá trình sản xuất nút tự nhiên. Sau đó, chúng được nghiền nát và kết dính lại với nhau bằng hỗn hợp keo đặc biệt. Ở hai đầu nút còn được đính thêm 2 miếng gỗ tự nhiên nguyên vẹn nên vẫn thừa hưởng được ưu điểm của nút bần tự nhiên và có giá thành rẻ hơn.

Nút bần rượu vang
Các nút bần kỹ thuật có giá thành khá rẻ

5.2. Nút ép

Nút ép (Agglomerated Stopper) có giá thành khá rẻ và thường được dùng cho các dòng rượu vang có thời gian lưu trữ từ 2 – 3 năm. Cấu tạo của nút ép giống với nút bần kỹ thuật nhưng khác biệt ở chỗ là không có miếng gỗ tự nhiên ở hai đầu. Cũng vì vậy mà ảnh hưởng của nút ép đến rượu vang cũng ít hơn.

5.3. Nút chai Champagne

Một chai vang sủi thường có áp suất từ 5 – 6 bars ATM cùng lượng khí CO2 nên để đảm bảo tính an toàn trong quá trình vận chuyển và lưu trữ, nút chai Champagne sẽ được sản xuất đặc thù hơn. Theo đó, nút chai sẽ có vòng kẽm bao quanh để giữ nút cùng với chai. Bên cạnh đó, nhằm làm giảm khả năng thoát khí ra bên ngoài, người ta  kết hợp nút bần gỗ tự nhiên với phần nút gỗ kỹ thuật bên trên.

Nút champagne
Nút chai Champagne với thiết kế riêng biệt

Tóm lại, nút bần là một phần không thể thiếu của chai rượu vang, góp phần tạo nên sự đặc biệt và độc đáo cho thức uống này. Mong rằng bài viết này đã giúp bạn đọc có được những thông tin hữu ích. Bên cạnh đó, đừng quên truy cập vào website Winevn.com hoặc liên hệ đến hotline để cập nhật những ưu đãi mua hàng hấp dẫn.

=> Xem thêm:

5/5 - (1 bình chọn)

Bài viết liên quan

Logo