Friuli-Venezia Giulia là một vùng tự trị của Ý, nằm ở góc Đông Bắc xa nhất, tiếp giáp Áo ở phía Bắc và Slovenia ở phía Đông. Khu vực DOC bao phủ toàn vùng thường được gọi ngắn gọn là Friuli, hoặc với tên đầy đủ Friuli-Venezia Giulia.
Toàn vùng hiện có 4 DOCG, 12 DOC và 3 IGP, sản lượng sản xuất rượu vang trắng đang chiếm cao nhất. Khoảng 77% sản lượng rượu vang của Friuli-Venezia Giulia là vang trắng, một trong những tỷ lệ cao nhất tại Ý.
Bản đồ vùng sản xuất rượu vang Friuli-Venezia Giulia
Tổng quan vùng Friuli-Venezia Giulia
Friuli-Venezia Giulia nằm ở cực Đông Bắc nước Ý, với Slovenia ở phía Đông và Áo ở phía Bắc. Thủ phủ và thành phố lớn nhất là Trieste, thuộc phần Venezia Giulia ở phía Đông Nam. Trong thế giới rượu vang, vùng này nổi tiếng nhất với vang trắng từ Pinot Grigio và Friulano, đồng thời cũng là một nguồn cung Prosecco quan trọng.
Toàn vùng có khoảng 28.500 ha vườn nho. Nhờ sự phổ biến toàn cầu của Pinot Grigio, năm 2022 Friuli-Venezia Giulia đạt sản lượng kỷ lục hơn 2,2 triệu hectolit rượu vang, trong đó 86% là vang trắng – tỷ lệ cao nhất trong tất cả các vùng của Ý. Ngoài Pinot Grigio, các giống nho chủ đạo khác gồm Glera, Merlot và Friulano.
Điều kiện trồng nho và terroir Friuli-Venezia Giulia
Đặc tính rượu vang Friuli-Venezia Giulia thay đổi tùy theo vị trí vườn nho:
Phía Nam chịu ảnh hưởng khí hậu Địa Trung Hải
Phía Bắc mang khí hậu lục địa – Alpine mát lạnh
Nhìn chung, rượu vang từ các khu vực khí hậu mát thường có phong cách tươi, trái cây rõ và độ axit cao, đúng với đặc trưng vang khí hậu lạnh.
Về terroir, yếu tố quan trọng nhất là vị trí nằm giữa dãy Alps và biển Adriatic. Địa hình đồi núi phía Bắc và phía Đông nâng nhiều vườn nho lên trên lớp mây thấp thường bị giữ lại giữa vùng ven biển và đồi thấp. Nhờ đó, cây nho được hưởng ánh nắng mạnh nhưng nhiệt độ được điều tiết bởi độ cao, giúp nho đạt độ chín phenolic và chiều sâu hương thơm trước khi lượng đường tăng cao.
Ở các khu vực thấp hơn, gần biển, điều kiện hải dương giúp giảm biên độ nhiệt ngày đêm và tạo thời tiết ổn định, cho phép nhà trồng nho linh hoạt lựa chọn terroir và phong cách làm vang.
Các tiểu vùng nổi bật của Friuli-Venezia Giulia
Mặc dù có nhiều DOC và DOCG, Friuli-Venezia Giulia thường được nhận diện rõ nét nhất qua 4 tiểu vùng trọng tâm, mỗi nơi đại diện cho một phong cách rượu vang khác nhau:
Friuli Grave: Tiểu vùng có sản lượng lớn nhất, địa hình thung lũng đất sỏi đá giúp rượu vang tươi, nhẹ, axit cao, dễ uống. Nổi bật với Pinot Grigio và Prosecco, giá trị tốt, phù hợp dùng hằng ngày.
Colli Orientali del Friuli: Khu vực đồi cao phía Đông, được Alps che chắn và gió biển điều hòa. Vang có độ phức hợp và chiều sâu, nổi bật với các giống bản địa như Friulano, Ribolla Gialla, bên cạnh Sauvignon Blanc và Chardonnay.
Collio: Tiểu vùng danh giá dọc biên giới Slovenia, được xem là trung tâm vang trắng cao cấp của Friuli. Rượu có cấu trúc chặt, hương thơm tinh tế, cảm giác khoáng rõ và khả năng lão hóa tốt.
Carso: Vùng cao nguyên đá vôi Karst sát biển Adriatic, điều kiện khắc nghiệt tạo nên vang khoáng mạnh, cá tính rõ. Nổi bật với Vitovska (vang trắng) và Terrano (vang đỏ axit cao).
Các DOC và DOCG chính tại Friuli-Venezia Giulia
Các DOC nằm hoàn toàn trong vùng gồm: Carso, Collio, Friuli Annia, Friuli Aquileia, Friuli Colli Orientali, Friuli Grave, Friuli Isonzo, Friuli Latisana.
Ngoài ra, Friuli-Venezia Giulia còn là một phần của các DOC lớn như Prosecco (cùng Veneto) và delle Venezie (cùng Veneto và tỉnh Trento).
Các DOCG nằm hoàn toàn trong vùng gồm:
Colli Orientali del Friuli Picolit DOCG
Ramandolo DOCG
Rosazzo DOCG
Hai khu vực Lison-Pramaggiore DOC và Lison DOCG nằm một phần ở Friuli-Venezia Giulia và một phần ở Veneto.
Giống nho chủ đạo của vùng Friuli-Venezia Giulia
Giống nho trắng mang tính biểu tượng của Friuli là Friulano. Trước đây, giống nho này được gọi là Tocai Friulano, nhưng do gây nhầm lẫn với vang Tokaji nổi tiếng của Hungary, tên gọi đã được thay đổi theo luật quốc tế và hiện nay thường được gọi đơn giản là Tai.
Một giống nho bản địa khác là Verduzzo, được trồng rộng rãi trong vùng và dùng để tạo ra các dòng vang tươi mát, sống động. Picolit là một đặc sản địa phương nổi tiếng khác, thường dùng cho vang ngọt cao cấp.
Bên cạnh các giống bản địa, nhiều dòng vang trắng của Friuli-Venezia Giulia được làm từ Sauvignon Blanc, Chardonnay, Riesling, Pinot Bianco, cũng như giống nho Ý rất phổ biến là Pinot Grigio.
Sản xuất vang đỏ tập trung vào các giống quốc tế như Pinot Noir, Cabernet Sauvignon, Cabernet Franc và Merlot. Ngoài vang tĩnh, vang sủi (chủ yếu theo phương pháp Charmat) ngày càng xuất hiện nhiều, và vùng này cũng đóng góp một sản lượng lớn Prosecco.
Theo Nghị định số 24/2020/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật Phòng, chống tác hại của rượu, bia
về việc thực hiện biện pháp ngăn ngừa người chưa đủ 18 tuổi tiếp cận.
Quý khách đã đủ 18 tuổi?
Vui lòng xác nhận bạn đủ 18 tuổi!
Website chỉ giới thiệu sản phẩm rượu vang đến người từ 18 tuổi trở lên.