Rượu vang Rhône Valley là đại diện tiêu biểu cho sự đa dạng và phức hợp trong thế giới rượu vang Pháp. Trải dài dọc theo sông Rhône từ Lyon đến Avignon, vùng này sản xuất chủ yếu vang đỏ từ giống nho Syrah (ở Rhône Bắc) và blend Grenache – Syrah – Mourvèdre (ở Rhône Nam).
Xếp thứ hai sau Bordeaux về diện tích trồng nho, Cotes Du Rhone là một trong những vùng trồng nho lâu đời nhất trên thế giới. Những chai vang được làm từ vùng đất này luôn có một sức hút kì lạ mà những người yêu vang không thể bỏ qua. Nó không thua kém bất kì loại vang nổi tiếng nào trên thế giới. Hãy cùng đến với vùng đất này và thưởng thức những chai vang Pháp hảo hạng của nơi đây.
Tổng quan về vùng rượu vang Rhône
Vùng sản xuất rượu vang ở Thung lũng Rhône bắt đầu từ miền Trung nước Pháp và trải dài đến tận biển Địa Trung Hải. Đây là một trung tâm văn hóa rượu vang từ thời cổ đại, bắt đầu với những người Hy Lạp trồng nho ở đây vào thế kỷ thứ 4 trước Công nguyên xung quanh Marseille. Tuy nhiên, chính những người La Mã mới thực sự tạo nên những vườn nho và danh tiếng cho vùng đất này. Họ đã cải tiến các kỹ thuật sản xuất rượu, các phương pháp bảo quản và mở rộng thương mại rượu sang các nơi khác trên thế giới.
Chỉ có 21 giống nho được phép trồng trong vườn nho Cotes du Rhône. Loại nho làm rượu vang đỏ chiếm ưu thế là Grenache, tiếp đến là Syrah và các giống nho khác như: Mourvedre, Carignan và Cinsault…Đối với vang trắng, nho quan trọng nhất là Grenache Blanc, tiếp theo là Clairette, Bourboulenc, Roussanne, Marsanne và Viognier.
Hầu hết các loại rượu vang Cotes du Rhône được sản xuất bằng phương pháp ngâm bán cacbonic, trong đó nho được lên men như “cả chùm”, bao gồm cả thân của chúng. Nho được hái bằng tay để đảm bảo rằng trái và cuống được chín hoàn toàn. Quá trình xử lý cacbonic sẽ chiết xuất màu khỏi vỏ mà không loại bỏ tanin. Phương pháp này tạo ra rượu vang trái cây, mềm mại với hương vị giống như kẹo. Đôi khi, thân cây được loại bỏ để tránh rượu vang bị tannic quá mức.
Rượu vang trắng thường được ủ ngắn hơn rượu vang đỏ. Ví dụ, ở Châteauneuf-du-Pape, vang trắng được ủ từ 3-6 tháng, nhưng rượu vang đỏ ở trong thùng lâu hơn từ 10-18 tháng.
Cotes du Rhône được đánh giá là khu vực rượu vang tốt nhất trên thế giới cung cấp các loại rượu vang thực sự cao cấp với mức giá hợp lý. Các loại rượu vang đỏ mang hương vị trái cây của những quả chín mọng, ngọt, cay. Nó thường được thưởng thức ngay khi xuất xưởng mà không yêu cầu lão hóa.
Lịch sử phát triển của vùng rượu vang Rhône Valley
Nghề trồng nho tại Rhône Valley bắt đầu từ thế kỷ IV TCN khi người Hy Lạp mang viticulture đến miền Nam nước Pháp. Tuy nhiên, chính người La Mã mới là lực lượng đặt nền móng vững chắc cho vùng vang này. Họ sử dụng sông Rhône như một “tuyến giao thông huyết mạch”, vừa vận chuyển rượu vang vừa mở rộng các vườn nho dọc hai bờ sông, từng bước xây dựng danh tiếng cho Rhône trong thế giới rượu vang cổ đại.
Bước ngoặt lớn diễn ra vào năm 1309, khi Giáo hoàng Clément V dời Tòa thánh từ Rome đến Avignon. Trong suốt thời kỳ Giáo hoàng Avignon, Giáo hội Công giáo đóng vai trò then chốt trong việc bảo trợ và phát triển các vườn nho tại Rhône Valley, đặc biệt là khu vực Châteauneuf-du-Pape. Tên gọi “Châteauneuf-du-Pape” (Lâu đài mới của Giáo hoàng) phản ánh rõ vai trò lịch sử này và đánh dấu giai đoạn Rhône trở thành vùng vang phục vụ giới giáo quyền và quý tộc châu Âu.
Từ cuối Trung cổ đến cận đại, rượu vang Rhône được xuất khẩu rộng rãi thông qua đường sông và đường bộ, dần khẳng định vị thế trên thị trường quốc tế. Các vùng phía Bắc như Hermitage và Côte-Rôtie xây dựng danh tiếng dựa trên chất lượng cao, trong khi phía Nam phát triển mạnh về sản lượng và phong cách phối trộn đa dạng.
Năm 1936, khi hệ thống Appellation d’Origine Contrôlée (AOC) được thiết lập tại Pháp, Rhône Valley trở thành một trong những vùng áp dụng sớm và triệt để. Việc phân cấp từ Côtes du Rhône, Côtes du Rhône Villages đến các cru đã giúp chuẩn hóa chất lượng, bảo vệ terroir và nâng tầm giá trị vùng. Bước sang thế kỷ XX–XXI, Rhône Valley tiếp tục cân bằng giữa truyền thống và đổi mới, trở thành một trong những vùng rượu vang có ảnh hưởng lớn nhất của Pháp, cả về lịch sử lẫn phong cách hiện đại.
Dòng rượu vang Châteauneuf-du-Pape cao cấp của Rhone Valley
Đặc điểm tự nhiên của Rhône Valley
Đặc điểm tự nhiên của Rhône Valley được xem là một trong những yếu tố quyết định mạnh mẽ nhất đến phong cách, cấu trúc và cá tính rượu vang của vùng. Sự kết hợp giữa địa hình kéo dài, khí hậu đối lập Bắc – Nam, thổ nhưỡng đa dạng và gió Mistral đã tạo nên một Rhône Valley rất khác biệt so với các vùng vang khác của Pháp.
Địa hình và vai trò của sông Rhône
Rhône Valley hình thành dọc theo sông Rhône, con sông bắt nguồn từ dãy Alps và chảy về Địa Trung Hải. Các vườn nho nằm hai bên bờ sông từ Lyon đến Avignon, hưởng lợi từ khả năng điều hòa nhiệt độ, phản xạ ánh sáng và thoát nước tự nhiên. Ở phía Bắc, địa hình đồi dốc và ruộng bậc thang giúp tối ưu ánh nắng và hạn chế xói mòn. Phía Nam, địa hình mở rộng, bằng phẳng hơn, thuận lợi cho canh tác quy mô lớn.
Khí hậu đối lập giữa Bắc và Nam Rhône
Rhône Valley có sự phân hóa khí hậu rất rõ rệt. Northern Rhône mang khí hậu lục địa với mùa hè nóng, mùa đông lạnh và biên độ nhiệt lớn, tạo điều kiện cho nho chín chậm, giữ acid và phát triển cấu trúc. Trong khi đó, Southern Rhône chịu ảnh hưởng khí hậu Địa Trung Hải với mùa hè dài, nắng nhiều và mùa đông ôn hòa, giúp nho đạt độ chín cao, hương vị đậm đà và nồng độ cồn lớn hơn.
Gió Mistral – yếu tố khí hậu đặc trưng
Gió Mistral là hiện tượng tự nhiên mang tính biểu tượng của Rhône Valley. Đây là luồng gió lạnh, khô, thổi mạnh từ phía Bắc xuống, xuất hiện nhiều vào mùa đông và đầu xuân. Mistral giúp làm khô vườn nho, giảm áp lực nấm bệnh và mang lại bầu trời quang đãng, nhiều nắng. Tuy nhiên, cường độ gió lớn cũng buộc người trồng nho phải sử dụng hệ thống cọc và tạo hình dây nho chắc chắn để bảo vệ cây.
Thổ nhưỡng đa dạng và giàu bản sắc
Thổ nhưỡng Rhône Valley thay đổi rõ rệt theo từng khu vực. Northern Rhône nổi bật với đất granite thoát nước tốt, lý tưởng cho Syrah phát triển cấu trúc và độ tinh tế. Southern Rhône lại nổi tiếng với đất sỏi, cát và những viên đá tròn lớn gọi là galets roulés, giúp giữ nhiệt ban ngày và tỏa ấm vào ban đêm, hỗ trợ quá trình chín hoàn hảo của Grenache và các giống nho phối trộn.
Phân vùng Rhône Valley: Northern Rhône và Southern Rhône
Sông Rhône cắt qua các vườn nho ở vùng này chia thành hai tiểu vùng. Miền bắc và miền nam Rhône. Mỗi vùng có khí hậu, thổ nhưỡng và nho khác nhau.
Northern Rhône – Thánh địa của Syrah và Viognier
Bắc Rhône trải dài từ Vienne đến Valence. Nó có mùa đông lạnh, mùa hè nóng và có lượng mưa quanh năm. Địa hình gồm các sườn đồi dốc.Nơi các sườn dốc là bậc thang để trồng nho. Ở đây, nho được hái bằng tay và chuyển qua xe đẩy dọc theo sườn đồi. Nho chủ đạo của vùng là Syrah. Đây là quê hương của tám vườn nho hàng đầu, đáng chú ý là Côte-Rôtie, Hermitage và Saint-Joseph.
Southern Rhône – Thế giới của Grenache và vang phối trộn
Nam Rhône trải dài từ Montélimar đến Avignon. Khí hậu mang tính chất Địa Trung Hải rõ rệt hơn với mùa hè dài, ấm áp và mùa đông ôn hòa. Lượng mưa ít hơn so với miền bắc. Rượu vang ở đây chủ yếu được làm từ Grenache nhưng được pha trộn với các loại nho khác như Syrah, Mourvedre và Carignan. Các loại rượu vang từ thung lũng phía nam Rhône mang đặc trưng bởi sắc thái của Garrigue, một loại thảo mộc có nhựa hoang dã mọc trong vùng.
Các vườn nho nổi tiếng của Nam Rhône bao gồm Gigondas, Tavel, Châteauneuf-du-Pape danh tiếng…
Bản đồ rượu vang Rhone Valley (nguồn ảnh: Vineyards)
Hệ thống phân hạng rượu vang Côtes du Rhône
Chất lượng rượu vang Cotes du Rhône được chia thành bốn cấp độ khác nhau.
Côtes du Rhône AOC: đây là phân loại cấp độ đầu vào của rượu vang AOC. Nó chiếm 50% sản lượng của Thung lũng Rhône.Hầu hết các loại rượu vang này là sự pha trộn màu đỏ dựa trên nho Grenache hoặc Syrah, và các quy tắc sản xuất không nghiêm ngặt như các cấp độ khác. Tuy nhiên, rượu vang phải có tối thiểu 11% cồn và phải được làm từ 21 giống nho quy định. Đây là những loại rượu đơn giản, dễ uống và có thể kết hợp với các món ăn hàng ngày.
Côtes du Rhône Villages AOC: được sản xuất bởi 95 xã thuộc các sở của Ardèche, Drôme, Gard và Vaucluse với khoảng 3.000 ha đang canh tác.Nho Grenache được yêu cầu có mặt không dưới 50%, với 20% Syrah hoặc Mourvèdre. Chỉ cho phép tối đa 20% các giống được ủy quyền khác. Độ cồn yêu cầu tối thiểu là 12%.
Côtes du Rhône (được đặt tên) Villages AOC: Chỉ có 21 ngôi làngđược phép khai báo tên bao gồm: Visan, Puyméras, Séguret, Saint-Gervais, Suze-la-Rousse, Sainte-Cécile, Valréas, Vinsobres, Roaix, Sablet, Sinargues, Rochegude, Chusclan, Rousset-les-Vignes, St-Pantaléon-les-Vignes, St-Maurice-sur-Eygues, Gadagne, Laudun, Massif d’Uchaux, Plan de Dieu, Vaison la Romaine.
Côtes du Rhône Cru: đây là cấp độ cao nhất, chiếm khoảng 20% rượu Rhône. Có 17 làng được công nhận ở cấp độ này bao gồm: Côte-Rôtie, Saint-Joseph, Cornas, Saint Péray, Crozes-Hermitage, Hermitage, Condrieu, Château-Grillet, Gigondas, Vacqueyras, Vinsobres, Beaumes de Venise, Rasteau, Lirac, Tavel, Cairanne, Châteauneuf-du-Pape. Ở cấp độ này không bắt buộc phải dán nhãn “Cotes du Rhône”. Chúng được đặt tên theo làng, chứ không phải theo lâu đài như rượu vang ở Bordeaux. Có một ngoại lệ duy nhất là Château-Grillet, nơi sản xuất ra loại Condrieu trắng phía bắc hiếm có.
Các vùng vang Rhône mở rộng và đặc biệt
Bên cạnh Northern Rhône và Southern Rhône truyền thống, Rhône Valley còn bao gồm nhiều vùng vang mở rộng và đặc biệt. Đây là những khu vực có điều kiện tự nhiên, phong cách rượu và lịch sử riêng, góp phần mở rộng đáng kể bản đồ rượu vang Rhône.
Diois (Die)
Nằm ở độ cao gần dãy Alps, Diois là vùng vang tách biệt về địa lý nhưng thuộc hệ thống Rhône. Khu vực này nổi tiếng với Clairette de Die – vang sủi nhẹ, làm theo phương pháp ancestral từ Muscat, cùng Crémant de Die và Coteaux de Die. Phong cách rượu tươi mát, độ cồn thấp và rất dễ tiếp cận.
Ventoux
Bao quanh núi Mont Ventoux, vùng này có độ cao lớn và khí hậu mát hơn so với Southern Rhône. Rượu vang Ventoux mang phong cách cân bằng, nổi bật với vang đỏ Grenache – Syrah có hương tiêu, thảo mộc garrigue và trái cây sẫm màu, cùng vang trắng thơm và vang hồng đậm đà.
Luberon
Nằm ở rìa phía Đông Nam Rhône, giáp Provence, Luberon chịu ảnh hưởng mạnh của khí hậu Địa Trung Hải. Rượu vang tại đây thường có phong cách nắng gió, trái cây chín, cấu trúc tròn trịa, đặc biệt là các dòng vang đỏ và vang hồng mang cá tính miền Nam nước Pháp.
Costières de Nîmes
Từng thuộc Rhône Valley trước năm 2009, Costières de Nîmes hiện được xếp vào vùng Occitanie nhưng vẫn mang DNA Rhône rõ rệt. Vùng này sản xuất vang đỏ, trắng và hồng với hương thơm rõ, tannin mềm, phong cách dễ uống và thân thiện.
Grignan-les-Adhémar (trước đây là Coteaux du Tricastin)
Nằm ở phía Bắc Southern Rhône, vùng vang này đổi tên vào năm 2012 và đang dần khẳng định chất lượng. Rượu vang Grignan-les-Adhémar có phong cách mộc mạc nhưng cân bằng, với vang đỏ Grenache – Syrah, vang trắng tươi và vang hồng dễ tiếp cận.
Theo Nghị định số 24/2020/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật Phòng, chống tác hại của rượu, bia
về việc thực hiện biện pháp ngăn ngừa người chưa đủ 18 tuổi tiếp cận.
Quý khách đã đủ 18 tuổi?
Vui lòng xác nhận bạn đủ 18 tuổi!
Website chỉ giới thiệu sản phẩm rượu vang đến người từ 18 tuổi trở lên.
